Fuel Poverty

Mae Aelodau'r Cabinet wedi cymeradwyo Strategaeth Tlodi Tanwydd (2019-2023) sy'n darparu fframwaith ar gyfer buddsoddiad, camau gweithredu ac ymyriadau'r Cyngor i liniaru'r risg o dlodi tanwydd ledled y Fwrdeistref Sirol.

Mewn adroddiad swyddog i'r Cabinet ddydd Iau, 17 Hydref, gofynnwyd i'r Aelodau drafod Strategaeth ddrafft ar gyfer 2019-2023, a fydd o gymorth i breswylwyr sy'n ei chael hi'n anodd gwresogi eu cartrefi. Mae'r Strategaeth hefyd yn ategu blaenoriaethau'r Cyngor, sef lleihau allyriadau carbon, gwella effeithlonrwydd ynni cartrefi ac annog preswylwyr i newid eu harferion.

Yng Nghymru, diffiniad aelwyd sydd mewn tlodi tanwydd yw lle mae'r preswylwyr yn gwario mwy na 10% o'u hincwm i wresogi'u cartref i lefel foddhaol. Dydy'r diffiniad yma ddim yn cynnwys y rheiny sydd ddim yn gwresogi eu cartrefi i lefel foddhaol er mwyn gallu fforddio talu biliau ynni - sy'n arwain at salwch sy'n gysylltiedig ag oerfel.

Dros y 10 mlynedd diwethaf, mae'r Cyngor wedi cyflwyno ystod o ymyriadau - gan gynnwys defnyddio cyllid allanol gwerth £26.4 miliwn i ddarparu cynlluniau effeithlonrwydd ynni. Mae'r Cyngor hefyd wedi gosod dros 8,000 o fesurau effeithlonrwydd mewn 7,000 o gartrefi - er enghraifft, inswleiddio waliau ceudod a llofft, a boeleri newydd.

Er mwyn helpu preswylwyr i leihau eu biliau ynni, mae gan y Cyngor hefyd wasanaeth newid tariff o'r enw 'RCT Switch'. Mae ganddo hefyd Swyddog Ynni Tai amser llawn sy'n darparu cymorth ynglŷn â biliau cyfleustodau a newid arferion - sydd wedi helpu preswylwyr i arbed £500,000 y flwyddyn (gyda'i gilydd) ar eu biliau ynni.

Ddydd Iau, nododd y Cabinet y cynnydd da sydd wedi'i wneud, a chytunodd ar y Strategaeth Tlodi Tanwydd (2019-2023). Mae i'r Strategaeth dri amcan allweddol a fydd yn cael eu cynnwys mewn cyfres o brosiectau a chamau gweithredu - dyma nhw, yn fras:

  • Rhoi cyngor a chymorth i sicrhau'r incwm gwario mwyaf posibl - ehangu'r gwasanaeth cynghori ar ynni i greu hwb 'un man cyswllt', ynghyd â chynyddu marchnata a hyrwyddo newid mewn arferion i breswylwyr y Fwrdeistref Sirol.
  • Lleihau biliau ynni - ehangu'r modd y mae'r gwasanaeth 'RCT Switch' yn cael ei ddarparu, rhoi cyngor a chymorth i bobl sydd mewn dyled oherwydd biliau cyfleustodau, nodi'r aelwydydd a fyddai'n elwa ar brosiectau cynhwysiant digidol, darparu cyngor ynglŷn ag arferion a hyrwyddo dulliau rhatach o dalu biliau.
  • Gwella effeithlonrwydd ynni cartrefi a datgarboneiddio - galluogi cyflwyno cynlluniau grantiau cyfalaf allanol, datblygu prosiectau ynni sy'n cyd-fynd â chymorth grant drwy'r Rhaglen Tai Cyfalaf, buddsoddi opsiynau cynllunio i ddarparu cynlluniau ynni, a gweithio gyda chymdeithasau tai a'r sector preifat.

Meddai'r Cynghorydd Robert Bevan, Aelod o Gabinet Cyngor Rhondda Cynon Taf ar faterion Menter, Datblygu, a Thai: “Mae tlodi tanwydd yn fater y mae'r Cyngor wedi ymrwymo i fynd i'r afael ag ef, ac er bod gyda ni hanes da o gyflwyno mesurau i helpu aelwydydd, mae'r Strategaeth Tlodi Tanwydd sydd wedi'i chymeradwyo gan y Cabinet yn ddull sydd hyd yn oed yn fwy rhagweithiol.

“Rydyn ni'n cydnabod bod tri phrif ffactor yn cyfrannu at dlodi tanwydd - incwm yr aelwyd, prisiau ynni ac effeithlonrwydd ynni cartrefi. Yn ôl ffigurau diweddaraf Llywodraeth Cymru (2018), a gyhoeddwyd yn 2018, mae 12% o gartrefi yng Nghymru mewn tlodi tanwydd ac mae 20% o'r bobl yn byw mewn eiddo a gafodd ei adeiladu cyn 1919 - y mae nifer sylweddol ohonyn nhw ar draws Rhondda Cynon Taf.

“Mae’r Strategaeth y mae'r Cabinet wedi cytuno arni heddiw yn darparu fframwaith ar gyfer pob cam tuag at fynd i'r afael â thlodi tanwydd dros y pedair blynedd nesaf. Mae'n canolbwyntio ar dair elfen - darparu cyngor ar ddefnyddio ynni, lleihau biliau ynni a gwella effeithlonrwydd ynni cartrefi. Bydd rhan helaeth o'r dull cydweithredol yma o fynd i'r afael â'r pethau sy'n cyfrannu at dlodi tanwydd yn cael ei gynnal ochr yn ochr ag ymdrech ehangach y Cyngor i leihau ein hôl troed carbon, fel mater o flaenoriaeth."

Wedi ei bostio ar Dydd Iau 17th Hydref 2019

Helpwch ni i wella - peidiwch â chynnwys gwybodaeth bersonol neu ariannol, e.e. eich Rhif Yswiriant Gwladol neu fanylion cerdyn credyd.