budget graphic CYM

Wythnos nesaf, bydd y Cabinet yn trafod cynlluniau ar gyfer y gyllideb a hynny'n dilyn cyhoeddi Setliad dros dro Llywodraeth Leol ar gyfer 2020/21. Mae'r cynlluniau hynny'n cynnwys cynnydd o £12.7 miliwn ychwanegol i gyllideb ysgolion a beth sy'n debygol o fod ymhlith y cynnydd isaf mewn treth y cyngor yng Nghymru.

Mae'r strategaeth gyllideb ddrafft yn cynnwys cynnydd o 2.85% yn nhreth y Cyngor - sy'n is na'r cynnydd gafodd ei drafod yn wreiddiol. Mae'r strategaeth gyllideb ddrafft hefyd yn cynnig 8.5% o gynnydd i Ysgolion, buddsoddiad ychwanegol o £250,000 i wasanaethau Ymgysylltu Ieuenctid, i fynd i'r afael â thlodi, a chefnogaeth ariannol bellach i helpu grwpiau lleol i agor pyllau padlo yn ystod yr haf.

Mae elfennau allweddol o'r Gyllideb ddrafft yn cynnwys:

  • Cynnydd o 2.85% i Dreth y Cyngor - mae'n debygol mai dyma'r cynnydd isaf yng Nghymru flwyddyn nesaf.
  • Arbedion effeithlonrwydd o £6 miliwn, gan ddod â'r cyfanswm i £95 miliwn dros 10 mlynedd.
  • Cynnydd o £12.7 miliwn (neu 8.5%) yng Nghyllideb Ysgolion.
  • £250,000 ychwanegol (cynnydd o 13%) i wasanaethau Ymgysylltu Ieuenctid.
  • £50,000 i helpu grwpiau lleol i agor pyllau padlo yn ystod yr haf.
  • £105,000 i gefnogi ailagor Canolfan Gelf y Miwni.
  • Rhewi ffioedd a thaliadau Hamdden am Oes, parcio ceir, a ffioedd meysydd chwarae ar gyfer clybiau chwaraeon.
  • Cynnydd o 10c ar gyfer pob pryd Pryd-ar-glud/Canolfan Oriau Dydd.
  • Cynnydd o 5c y pryd ar gyfer Prydau Ysgol.
  • Cynnydd o 50c i bris mynediad oedolyn i Lido Ponty, i'w wneud yn £2.50, er mwyn parhau i alluogi plant dan 16 oed i elwa o fynediad am ddim.

Meddai'r Cynghorydd Andrew Morgan, Arweinydd Cyngor Rhondda Cynon Taf: "Wythnos nesaf, bydd y Cabinet yn dechrau trafod manylion penodol strategaeth gyllideb 2020/21 er mwyn ymgynghori ac ymgysylltu ymhellach.

"Mae'r Setliad Dros Dro, gafodd ei gyhoeddi ddiwedd y llynedd, gyda chynnydd o 4.5% i gyllideb Rhondda Cynon Taf yn ystod y flwyddyn ariannol nesaf.  O ganlyniad i'r ffaith fod gennym ni fwy o gyllid na'r disgwyl gan Lywodraeth Cymru, mae'r cynigion drafft yma'n cynnwys cynnydd o 2.85% i Dreth y Cyngor. Mae'r cynnydd yma'n is na'r cynnydd gafodd ei ystyried yn anghenrheidiol fel rhan o'n cynlluniau, gyda phob Cyngor arall yng Nghymru yn cyflwyno cynnydd uwch na hynny yn 2020/21.

"Yn yr ymgynghoriad cyhoeddus diweddar, dywedodd dros 80% o'r rhai ymatebodd i'r arolwg y dylem ni gyflwyno cynnydd o 3% i Dreth y Cyngor er mwyn cynnal y gwasanaethau rydyn ni'n eu cynnig nawr - ac mae'r Gyllideb yn llwyddo i wireddu hynny gyda chynnydd o 2.85%.

"Mae ein targed £6 miliwn uchelgeisiol ar gyfer arbedion effeithlonrwydd hefyd wedi'i fodloni ac wedi'i gynnwys yn y Gyllideb ddrafft. O ganlyniad, rydyn ni wedi arbed tua £95 miliwn dros y 10 mlynedd ddiwethaf. Mae arbedion felly wedi cynnal sefyllfa ariannol gadarn yr Awdurdod Lleol yma drwy ddegawd o lymder ariannu sectorau cyhoeddus ac wedi cynnig cyfle yn ystod y cyfnod yma i fuddsoddi mewn blaenoriaethau allweddol a diogelu Gwasanaethau Rheng Flaen.

"Mae ein cynigion cychwynnol yn cynnwys blaenoriaethu cynyddu cyllidebau ysgolion, yn ogystal â buddsoddi rhagor yn y Gwasanaethau Ieuenctid a mynd i'r afael â thlodi. Bydd rhagor o gyllid yn mynd tuag at helpu grwpiau cymunedol lleol i agor pyllau padlo yn ystod gwyliau haf yr ysgolion ac, os bydd yn cael ei gytuno, bydd y Cyngor hefyd yn rhewi ffioedd Hamdden am Oes, meysydd parcio a thalu am feysydd chwarae i glybiau chwaraeon."

Ddydd Iau, 23 Ionawr bydd adroddiad Swyddog yn amlinellu'r Gyllideb ddrafft yn cael ei drafod gan y Cabinet. Mae'n seiliedig ar setliad dros dro Llywodraeth Cymru, gafodd ei gyhoeddi ar 16 Rhagfyr. Mae'r setliad yn amlinellu cynnydd o 4.5% yng nghyllideb Rhondda Cynon Taf ar gyfer y flwyddyn nesaf. Mae hefyd yn ystyried adborth ymgynghoriad cychwynnol ar y Gyllideb, gafodd ei gynnal gan y Cyngor rhwng 21 Tachwedd a 16 Rhagfyr 2019.

Yn rhan o'r ymgynghoriad, cafodd 12 achlysur 'galw heibio' cyhoeddus eu cynnal mewn lleoliadau lleol yn y gymuned. Yn ogystal, trefnwyd arolwg, arolygon dros gyfryngau cymdeithasol ac achlysuron gyda grwpiau penodol, gan gynnwys y Cylch Trafod Ieuenctid, Grŵp Cynghori ar gyfer Pobl Hŷn a'r Cylch Trafod Materion Anabledd. Mae adborth gan Bwyllgor Craffu – Cyllid a Chyflawniad y Cyngor hefyd wedi'i gynnwys yn rhywbeth pwysig i'w ystyried.

Daeth cyfanswm o 305 ymateb i arolwg i law, a nododd 80% o'r rheiny dylai gwasanaethau'r Cyngor fel y maen nhw'n rhedeg nawr gael eu diogelu drwy gynnydd o 3% i Dreth y Cyngor. Cytunodd 78% y dylai'r Cyngor fod yn gyfrifol am dalu'r cynnydd costau mewn ysgolion yn llawn. Mae adroddiad llawn o'r ymgynghoriad wedi'i gynnwys yn Atodiad i'r adroddiad.

Ar ôl cyfarfodd y Cabinet yr wythnos nesaf, bydd cyfnod o ymgynghori pellach yn cael ei gynnal i drafod cynigion y strategaeth gyllideb ddrafft.

Wedi ei bostio ar Dydd Gwener 17th Ionawr 2020

Helpwch ni i wella - peidiwch â chynnwys gwybodaeth bersonol neu ariannol, e.e. eich Rhif Yswiriant Gwladol neu fanylion cerdyn credyd.