Mae'r Cyngor yn cynnig cynnal gwaith i wella system draenio’r tir trwy adeiladu pwll gwanhau o fewn ffin y llinell goch, sydd i’w gweld yn y cynlluniau sydd ynghlwm, yn Lôn Maesyffynnon, Aberaman. Bydd y cynllun hefyd yn cynnwys gwaith ategol i ddargyfeirio dau gwrs dŵr cyffredin dienw i'r pwll gwanhau.
|
Crynodeb o'r Cynllun
|
|
Ardal Strategol Perygl Llifogydd
|
Canol Cwm Cynon 1
|
|
Cyfeirnod y Cynllun Gweithredu Llifogydd
|
SFRA6 A1
|
|
Lleoliad
|
Lôn Maesyffynnon, Aberaman
|
|
Eiddo sy'n elwa
|
Tua 56 eiddo preswyl a 3 busnes
|
|
Math o Gynllun
|
Pwll Gwanhau
|
|
Statws
|
Mae’r Hysbysiad Rheoliadau Asesu Effeithiau Amgylcheddol (Gwaith Gwella Draenio Tir) 1991 yn fyw
Yn aros am gyllid ar gyfer y cam adeiladu
|
|
Ffynhonnell Gyllido
|
Grant Cyfalaf Rheoli Perygl Llifogydd ac Erydu Arfordirol Llywodraeth Cymru
|
Cefndir y Cynllun
Yn ôl mapiau Asesu Perygl Llifogydd Cymru Cyfoeth Naturiol Cymru (CNC), mae cymuned Aberaman, ac yn benodol, Heol Caerdydd a'r ardal gyfagos wedi'u nodi i fod mewn perygl uchel o lifogydd dŵr wyneb a chyrsiau dŵr cyffredin. Mae cymuned Aberaman hefyd wedi'i osod yn safle 96 yng Nghymru ar gyfer perygl llifogydd cwrs dŵr cyffredin a dŵr wyneb ar Gofrestr Cymunedau mewn Perygl 2025, a ddatblygwyd gan Gyfoeth Naturiol Cymru i ddarparu dull gwrthrychol o nodi risg a blaenoriaethu gweithgareddau rheoli perygl llifogydd ar lefel gymunedol Cymru gyfan.
Mae canlyniadau bod yn ardal llifogydd risg uchel wedi bod yn arbennig o amlwg dros y 5 mlynedd diwethaf, gyda Storm Dennis yn 2020 a Storm Bert yn 2024 yn arwain at lifogydd mewnol eang ledled y gymuned.
Amcanion y Cynllun Arfaethedig
- Lleihau perygl i fywyd drwy leihau nifer y bobl sy'n cael eu heffeithio gan beryglon gan lifogydd dwfn a chyflym.
- Lleihau aflonyddwch yn y gymuned drwy leihau nifer yr adeiladau preswyl a masnachol sy'n cael eu heffeithio gan beryglon o lifogydd.
- Dim niwed i'r cwrs dŵr/afon sy'n derbyn y dŵr yn bellach i lawr yr afon.
- Gwella gwytnwch cymuned mewn achosion o lifogydd a newid yn yr hinsawdd - hyrwyddo cynaliadwyedd a lles.
- Darparu opsiwn a ffefrir sy'n gweithio gyda phrosesau naturiol ac yn hyrwyddo isadeiledd gwyrdd.
- Gwella bioamrywiaeth leol a chefnogi gwytnwch gwasanaethau'r ecosystemau.
- Gwella gwytnwch yr asedau perygl llifogydd yn erbyn newid yn yr hinsawdd - hyrwyddo gofynion hygyrchedd a chynnal a chadw isel.
- Lleihau effaith newid yn yr hinsawdd - lliniaru ôl troed carbon y prosiectau.
- Gwella lles y gymuned trwy wella amwynder lleol.
Disgrifiad o'r Cynllun Arfaethedig
Mae'r Cyngor yn cynnig cynnal gwaith i wella system draenio’r tir trwy adeiladu pwll gwanhau o fewn ffiniau’r darn o laswelltir ger Lôn Maesyffynnon, Aberaman. Bydd y cynllun hefyd yn cynnwys gwaith ategol i ddargyfeirio dau gwrs dŵr cyffredin dienw i'r pwll gwanhau.
Bydd y gwaith yma'n cael ei gynnal ar Lôn Maesyffynnon a Heol Caerdydd, Aberaman.
Bwriad y gwaith yw lleihau cyfaint y llifoedd brig sy'n mynd i lawr yr afon tuag at y rhwydwaith cwlferi yn ystod stormydd trwy wanhau'r llif o ddau gwrs dŵr cyffredin dienw. Mae'r gwelliannau yma hefyd yn rhan o Gynllun Gweithredu Llifogydd y Cyngor 2024-2026, sydd wedi'i gynllunio i reoli'r perygl o lifogydd dŵr wyneb a chyrsiau dŵr cyffredin i eiddo yn Rhondda Cynon Taf.
Dydy'r Cyngor ddim yn bwriadu paratoi datganiad amgylcheddol mewn perthynas â'r gwaith gwella arfaethedig. Gan gyfeirio at Atodlen 2 o Reoliadau Asesu Effeithiau Amgylcheddol (Gwaith Gwella Draenio Tir) 1999, ni fwriedir paratoi datganiad amgylcheddol oherwydd, o ystyried nodweddion y gwaith gwella, sensitifrwydd amgylcheddol yr ardaloedd daearyddol sy’n debygol o gael eu heffeithio gan y gwaith gwella a math a nodweddion effaith bosibl y gwaith gwella ar yr amgylchedd, ni ystyrir y bydd y gwaith arfaethedig yn cael effaith arwyddocaol ar yr amgylchedd. Cafodd hysbysiad ar gyfer y gwaith yma ei gyhoeddi ar 17/03/2026. Mae modd bwrw golwg ar yr hysbysiad yma.
Rheoli Perygl Llifogydd
Gwasanaethau'r Amgylchedd,
Cyngor Bwrdeistref Sirol Rhondda Cynon Taf
Llawr 2
Llys Cadwyn
Pontypridd
CF37 4TH
E-bost: RheoliPeryglLlifogydd@rctcbc.gov.uk