Bywyd a Dysgu Dan y Ddaear
Diwrnodau Dysgu wedi'u harwain gan y Cwricwlwm ym Mharc Treftadaeth Cwm Rhondda
Lle mae profiadau go iawn yn dod â'r dysgu yn fyw!
Mae Parc Treftadaeth Cwm Rhondda yn gweithio mewn partneriaeth ag ysgolion i gyflwyno Diwrnodau Dysgu wedi'u harwain gan y cwricwlwm. Mae’r diwrnodau yma’n dod â hanes, gwyddoniaeth a dealltwriaeth gymdeithasol yn fyw i ddisgyblion rhwng y dosbarth Meithrin a blwyddyn 9.
Mae ein hymweliadau wedi'u cynllunio'n ofalus, wedi'u strwythuro'n glir ac wedi'u hwyluso'n llawn gan ein carfan addysg. Does dim angen i athrawon baratoi unrhyw beth. Rydyn ni eisiau i chi fwynhau'r profiad ochr yn ochr â'ch disgyblion a theimlo eich bod chi'n cael eich cefnogi'n llawn i ddod â hanes yn fyw yn eich ystafell ddosbarth. Dyma pam rydyn ni’n cynnig profiad sy’n fwy nag ymweliad yn unig, byddwn ni hefyd yn darparu adnoddau dysgu am ddim i’w defnyddio cyn yr ymweliad a blychau benthyg am ddim, sy'n llawn arteffactau a gweithgareddau ar gyfer yr ystafell ddosbarth, i gefnogi dysgu cyn ac ar ôl eich ymweliad.
Cipolwg
-
Pwll glo tanddaearol go iawn, gyda theithiau dan arweiniad cyn-lowyr
-
Diwrnodau Dysgu wedi'u hwyluso'n llawn i blant rhwng y dosbarth Meithrin a blwyddyn 9
-
Dysgu cyn, yn ystod ac ar ôl eich ymweliad
Mae ymweliad â Pharc Treftadaeth Cwm Rhondda yn fwy na thaith ysgol. Mae'n daith ddysgu sydd wedi'i harwain gan y cwricwlwm ac wedi'i chynllunio i gefnogi dilyniant ar draws grwpiau blwyddyn.
Ydych chi'n trefnu eich taith ysgol nesaf?
Cysylltwch â ni i drafod dyddiadau, Diwrnodau Dysgu ac argaeledd.
Dysgu cyn, yn ystod ac ar ôl eich ymweliad
Mae ymweliad â Pharc Treftadaeth Cwm Rhondda wedi'i gynllunio i gynnig taith ddysgu gyflawn, gan gefnogi disgyblion cyn iddyn nhw gyrraedd, yn ystod yr ymweliad, ac yn yr ystafell ddosbarth wedi hynny.
Cyn eich ymweliad
Unwaith y byddwch chi wedi trefnu eich ymweliad, bydd ysgolion yn derbyn adnodd dysgu Map o’r Pwll Glo i'w ddefnyddio yn y dosbarth. Mae’r map yma’n cyflwyno geirfa, cysyniadau a chwestiynau allweddol, gan helpu disgyblion i ddeall beth yw pwll glo a'u paratoi ar gyfer eu taith danddaearol. Bydd hyn yn sicrhau bod y disgyblion yn hyderus, yn chwilfrydig ac yn barod i ddysgu wrth gyrraedd.
Yn ystod eich ymweliad
Ar y diwrnod, bydd disgyblion yn cymryd rhan mewn Diwrnod Dysgu wedi'i hwyluso'n llawn. Bydd hyn yn cynnwys:
• Teithiau Aur Du - taith danddaearol dan arweiniad cyn-löwr
• Dau weithdy rhyngweithiol sy'n cysylltu â'r cwricwlwm, ac sy’n cyd-fynd â'r Diwrnod Dysgu sy'n cael ei ddewis
• Archwiliad dan arweiniad o'r arddangosfeydd ffisegol a digidol
Mae'r dysgu wedi'i strwythuro drwy gydol y dydd, gan gyfuno cyffro ag ymchwilio, trafod a myfyrio. Dim ond eich grŵp chi fydd â mynediad i Dŷ’r Wyntyll, lle bydd modd i chi gael eich cinio a chadw’ch bagiau a'ch cotiau yn ddiogel.
Ar ôl eich ymweliad - mae'r dysgu'n parhau
Ar ddiwedd yr ymweliad, bydd gan ysgolion gyfle i fenthyg blwch benthyg sy'n llawn arteffactau a gweithgareddau ar gyfer yr ystafell ddosbarth. Bydd hyn yn eich caniatáu chi i barhau â’r dysgu yn yr ysgol, gan helpu disgyblion i atgyfnerthu ac ymestyn y profiad dysgu. Rydyn ni'n cynnig 8 blwch benthyg gwahanol sy'n mynd i’r afael â phob pwnc o'r GIG a'r Titanic i Ddyfeiswyr ac Ynni'r Dyfodol.
Taith yr Aur Du
Mae Taith yr Aur Du wrth galon pob Diwrnod Dysgu. Dyma daith drwy bwll glo go iawn dan arweiniad cyn-löwr sydd â phrofiad uniongyrchol o weithio yn y diwydiant glo.
Bydd disgyblion yn archwilio twneli tanddaearol go iawn ac yn clywed straeon go iawn am fywyd a gwaith o dan y ddaear, gan eu helpu i gysylltu’r hyn y maen nhw wedi’i ddysgu yn yr ystafell ddosbarth â phobl go iawn a lleoedd go iawn.
Yn rhan o'r profiad, bydd disgyblion hefyd yn mwynhau profiad Dram, sy'n ychwanegu cyffro ac yn eu helpu i ddychmygu sut beth oedd bywyd dan y ddaear.
Arddangosfeydd Rhyngweithiol, Digidol a Ffisegol
Mae’r dysgu'n parhau y tu hwnt i'r pwll glo trwy ymweld â’r canlynol yng nghwmni tywysydd:
• Arddangosfeydd rhyngweithiol newydd sbon a modelau dysgu (o fis Ebrill 2026), yn ogystal ag adnoddau dan arweiniad sydd wedi’u paratoi gan ein carfan addysg.
• Arddangosfa ddigidol sy'n cael ei defnyddio er mwyn cynnal gweithgareddau ymholi strwythuredig, wedi'i dylunio a'i pharatoi gan ein carfan addysg
• Arddangosfa arteffactau ffisegol sy’n cynnwys gwrthrychau go iawn sy'n gysylltiedig â bywyd a chymuned y pyllau glo
Arddangosfeydd dan arweiniad yw’r arddangosfeydd yma . Maen nhw'n amgylcheddau dysgu gweithredol sy'n cael eu teilwra gan ein carfan addysg i ehangu dealltwriaeth.
Cipolwg ar Ddiwrnod Dysgu Nodweddiadol
Mae ymweliadau ysgol wedi'u strwythuro'n ofalus i sicrhau bod disgyblion yn parhau i ymgysylltu drwy gydol y dydd, gydag amser wedi'i gynnwys ar gyfer egwyliau, cinio a symud o le i le. Mae pob gweithgaredd yn cael ei hwyluso'n llawn gan ein carfan addysg.
Amser cyrraedd
9–10am: Ysgolion yn cyrraedd, croeso a chofrestru
Bydd disgyblion yn cael eu rhannu’n grwpiau o hyd at 25
Byddwn ni'n darparu amserlen glir i athrawon ar gyfer y diwrnod
Yn ystod y dydd, bydd disgyblion yn ymweld â’r canlynol yn eu grwpiau:
Taith yr Aur Du
Dau weithdy rhyngweithiol, sy'n gysylltiedig â'r cwricwlwm
Archwiliad dan arweiniad o'r arddangosfeydd digidol a ffisegol
Mae amser egwyl ac amser cinio wedi'u cynnwys yn yr amserlen ac yn cael eu rheoli gan staff.
Gadael
Tua 2.15pm: Ysgolion yn gadael y safle, gan sicrhau digon o amser i ddychwelyd i'r ysgol ar gyfer diwedd y dydd. Bydd pob grŵp yn cael cyfle i gyflawni pob gweithgaredd sydd wedi’i drefnu; rydyn ni'n rheoli'r daith fel bod modd i athrawon ganolbwyntio ar gefnogi eu disgyblion.
Dewis eich Profiad
Rydyn ni’n ystyried y Cwricwlwm i Gymru wrth gynllunio’n Diwrnodau Dysgu, ac maen nhw wedi'u strwythuro i fod yn briodol i oedran y disgyblion, yn flaengar ac yn bwrpasol. Mae Diwrnodau Dysgu wedi'u gwahaniaethu'n ofalus i gefnogi ystod eang o alluoedd ac anghenion dysgu. A ninnau'n bartner dysgu hyblyg, rydyn ni'n hapus i drafod addasiadau lle bo modd er mwyn sicrhau bod eich ymweliad yn cefnogi’r hyn rydych chi’n canolbwyntio arno o ran y cwricwlwm
Diwrnod Dysgu 1: Glowyr Bach - Bywyd, Gwaith a Chwarae
Y dosbarth meithrin - Derbyn / Cam Cynnydd 1
Cysylltiadau â’r Cwricwlwm: Cyflwyniad ysgafn, diddorol i fywyd yn y gorffennol.
Bydd disgyblion yn:
Mwynhau ymweliad tanddaearol byr, wedi'i gefnogi'n ofalus
Archwilio bywyd bob dydd drwy weithdy diwrnod golchi Mrs Washy
Chwarae gyda theganau Fictoraidd a chymharu'r gorffennol a'r presennol
Archwilio’r arddangosfeydd rydych chi wedi’u dewis drwy weithgareddau yng nghwmni tywysydd
Profiad Dram
Diwrnod Dysgu 2: Bywyd Dan y Ddaear
Blwyddyn 2 – Blwyddyn 3 | Camau Cynnydd 1–2
Cysylltiadau â’r Cwricwlwm: Cyflwyniad i lo, mwyngloddio a bywyd tanddaearol.
Bydd disgyblion yn:
Archwilio'r pwll glo yng nghwmni cyn-löwr
Darganfod beth yw glo, sut mae'n cael ei ffurfio a pham ei fod yn bwysig
Cymryd rhan mewn dau o’r gweithdai canlynol:
Newidiadau o ran Plentyndod – Bydd disgyblion yn archwilio sut beth oedd bywyd i blant a wnaeth tyfu i fyny mewn cymunedau glofaol ac yn cymharu plentyndod, addysg ac arferion beunyddiol Fictoraidd â'u profiadau eu hunain heddiw.
Dwndwr Twneli – Bydd disgyblion yn ymchwilio i sut mae sain yn teithio o dan y ddaear a pham roedd cyfathrebu clir yn hanfodol er mwyn sicrhau diogelwch, cydweithio a goroesi yn y pyllau glo.
Creigiau sy'n pweru'r byd – Bydd disgyblion yn dysgu sut mae glo yn cael ei ffurfio dros filiynau o flynyddoedd ac yn archwilio pam y daeth yn ffactor mor bwerus ym myd diwydiant a bywyd bob dydd.rchwilio arddangosfeydd gan ddefnyddio adnoddau dan arweiniad sydd wedi'u paratoi gan ein carfan addysg profiad Dram.
Diwrnod Dysgu 3: Gwaith, Perygl a Diogelwch
Blwyddyn 4 - Blwyddyn 6 | Camau Cynnydd 2-3
Cysylltiadau â’r Cwricwlwm: Archwilio perygl, iechyd a diogelwch yn y pyllau glo
Bydd disgyblion yn:
Ymchwilio i beryglon ac amodau gwaith dan y ddaear
Defnyddio tystiolaeth i ddeall sut mae gwyddoniaeth wedi gwella diogelwch
Cymryd rhan mewn dau o’r gweithdai canlynol:
-
- Ysgyfaint Du - Bydd disgyblion yn trin a thrafod effaith llwch glo ar iechyd glowyr ac yn defnyddio tystiolaeth wyddonol i ddeall clefyd yr ysgyfaint, salwch hirdymor a chyfrifoldeb y gweithle.
- Llwch a Pherygl – Bydd disgyblion yn archwilio peryglon llwch glo, ffrwydradau a damweiniau, ac yn dysgu sut helpodd dealltwriaeth wyddonol i leihau risg.
- Dwndwr Twneli – Bydd disgyblion yn datblygu eu dealltwriaeth o sain a chyfathrebu trwy archwilio pwysigrwydd arwyddion a chydweithio o ran sicrhau diogelwch dan y ddaear.
- archwilio arddangosfeydd trwy weithgareddau rhyngweithiol dan arweiniad
- profiad Dram
Diwrnod Dysgu 4: Glo, Ynni a Newid
Blwyddyn 5 – Blwyddyn 7 | Cam Cynnydd 3
Cysylltiadau â’r Cwricwlwm: Cysylltu mwyngloddio glo ag ynni, diwydiant a newid amgylcheddol.
Bydd disgyblion yn:
- archwilio glo fel ffynhonnell ynni a'i effaith ar gymdeithas
- cymharu defnydd ynni yn y gorffennol a'r presennol
- cymryd rhan mewn dau o’r gweithdai canlynol:
- Ymdrin ag Ynni – Bydd disgyblion yn ymchwilio i sut y cafodd glo ei ddefnyddio i bweru'r Chwyldro Diwydiannol ac yn ei gymharu â ffynonellau ynni modern ac adnewyddadwy.
- Peiriannau Pwerus – Bydd disgyblion yn archwilio peiriannau a grymoedd syml i ddeall sut mae technoleg ym myd mwyngloddio wedi cynyddu cynhyrchiant a lleihau llafur corfforol.
- Creigiau sy'n pweru’r byd (lefel uwch) – Bydd disgyblion yn ehangu eu dealltwriaeth o sut mae glo yn ffurfio drwy gysylltu prosesau daearegol â systemau ynni a newid amgylcheddol.
- archwilio arddangosfeydd gan ddefnyddio adnoddau dan arweiniad sydd wedi'u paratoi gan ein carfan addysg
- profiad Dram
Diwrnod Dysgu 5: Pŵer, Iechyd ac Anghydraddoldeb
Blwyddyn 7 – Blwyddyn 9 | Cam Cynnydd 3
Cysylltiadau â’r Cwricwlwm: Annog dadansoddi, trafodaeth a meddwl yn feirniadol.
Bydd disgyblion yn:
Archwilio sut y llywiodd pŵer, cynhyrchiant a risg fywydau gwaith
Archwilio cyfrifoldebau, rheoleiddio ac anghydraddoldeb
Cymryd rhan mewn dau o’r gweithdai canlynol:
- Ysgyfaint Du (lefel uwch) – Bydd disgyblion yn dadansoddi effeithiau hirdymor mwyngloddio ar iechyd ac yn trafod tystiolaeth sy'n ymwneud â rheoleiddio, cyfrifoldeb a hawliau gweithwyr.
- Llwch a Pherygl (lefel uwch) – Bydd disgyblion yn archwilio peryglon diwydiannol trwy ddamweiniau, deddfwriaeth acagweddau newidiol tuag at ddiogelu gweithwyr.
- Peiriannau Pwerus (lefel uwch) – Bydd disgyblion yn archwilio sut y gwnaeth mecaneiddio newid pŵer, cynhyrchiant ac anghydraddoldeb yn y diwydiant mwyngloddio.
- dadansoddi tystiolaeth drwy weithgareddau arddangos dan arweiniad
- profiad Dram
Cost Ymweliad Ysgol
Ein nod yw sicrhau bod ymweliadau ysgol â Pharc Treftadaeth Cwm Rhondda yn cynnig profiad o safon uchel ac sy’n cynnig gwerth am arian. Rydyn ni’n cynnig diwrnod cyfan o ddysgu wedi'i arwain gan y cwricwlwm mewn amgylchedd hanesyddol unigryw.
Mae cost yr ymweliad yn cynnwys:
taith dan y ddaear dan arweiniad cyn-lowyr
dau weithdy rhyngweithiol sy'n gysylltiedig â'r cwricwlwm
archwiliad dan arweiniad o'r arddangosfeydd ffisegol a digidol
- adnoddau dysgu cyn yr ymweliad, gan gynnwys Map o’r Pwll Glo i ddechrau’r dysgu yn yr ysgol
- cyfle i fenthyg blwch benthyg am ddim ar ôl eich ymweliad i barhau â’r dysgu yn ôl yn yr ystafell ddosbarth
Rydyn ni'n codi pris cychwynnol o £10 fesul disgybl ar gyfer yr ymweliadau yma, gydag 1 oedolyn yn cael mynediad am ddim fesul pob 10 disgybl. Rydyn ni'n codi £10 am bob oedolyn ychwanegol.
Ydych chi'n barod i drefnu'ch ymweliad?
Mae ein Diwrnodau Dysgu'n boblogaidd ac mae dyddiadau'n llenwi'n gyflym, yn enwedig yn ystod tymhorau'r Gwanwyn a'r Haf.
I gadw lle cwblhewch y ffurflen cadw lle sydd ynghlwm gan nodi'r dyddiadau sy'n gyfleus i chi a'i dychwelyd i ni. Byddwn ni'n cysylltu â chi i gadarnhau'ch ymweliad a thrafod unrhyw fanylion pellach.
Os oes gyda chi unrhyw gwestiynau neu os hoffech chi drafod pa Ddiwrnod Dysgu fyddai orau ar gyfer eich disgyblion, mae croeso i chi gysylltu â'n carfan addysg trwy ffonio 01443 682036 neu e-bostio DerbynfaParcTreftadaeth@rctcbc.gov.uk.
Mae modd i ni hefyd gynnig gostyngiad ar deithiau bws a byddwn ni'n gweithio gyda chi i sicrhau bod eich ymweliad â Pharc Treftadaeth Rhondda yn brofiad cadarnhaol, sydd wedi'i drefnu'n dda ac sy’n cynnig diwrnod cofiadwy i'ch disgyblion.
Rydyn ni'n edrych ymlaen at groesawu eich disgyblion dan y ddaear — trefnwch ymweliad, a byddwn ni'n gofalu am y dysgu.
I gael gwybodaeth ychwanegol ynghylch ein darpariaeth addysg, e-bostiwch: gwasanaethtreftadaeth@rctcbc.gov.uk
Er mwyn trafod ymweliad ysgol, ffoniwch 01443 682036